jpegvepng

Dijitalleşen hayatımıza kısa bir ara verip çok az geçmişe gitmeye ne dersiniz? Hani o analog döneme yani tüm cihazların daha kolay ama işlevsiz olduğu o döneme gidelim. Fotoğraflarımız da o dönemde sadeydi. 21. yüzyıl ile gerçekleşen dijital devrim ile bu sadelik ve kolaylık yerini daha işlevsel ama zor olan teknolojilere bıraktı. Artık istediğimiz pek çok şeyi daha kolay yapabiliyor olmak güzel olsa da bazen çeşitlilik kafa karıştırabiliyor.

Fotoğrafçılık bu devrimden en çok etkilenen alanlardan biri oldu. Fotoğrafçılık’ta dijitalleşme ile pek çok insan bu alanla ilgilenmeye başladı. Fakat ortada doğru yanlış konuşulan o kadar çok kavram var ki insanların da bu yüzden kafası biraz karıştı. Bu yazının konusu olan resim dosya formatları bu karışıklığa örnek gösterilebilir.

Eğer bir blog tutmaktan yada site geliştirmekten hoşlanıyorsanız veya sunumlar hayatınızın bir parçası olmuşsa bu yazı ile dijital resim formatları hakkında öğreneceğiniz çok şey var.

Dijital Resim Formatları

Kişisel bilgisayarlar teknolojisi ile birlikte dijital resim formatları oluşturulmaya başlanmış ve zamanla yeni ihtiyaçlar doğrultusunda resim dosyaları çeşitli formatlar halinde yayınlanmaya başlamıştır. bu formatların kullanılmasının temel sebepleri vardır. Bir format görüntü kalitesi için kullanılırken bir başka format ise boyut tasarrufu sağlamak için kullanılabilir. Tüm bu ihtiyaçların temel farklılıkları vardır ve bizim doğru yerde doğru dosya formatını kullanmamız bize belli başlı avantajlar sağlar. Bu yazıda tüm resim dosya formatlarını tek tek anlatmak yerine burada günümüzde çok önemli bir yere sahip iki formattan bahsedeceğim. Bu formatlar başlıktan da anlaşılacağı gibi PNG ve JPEG dosya formatlarıdır. Fakat yazıyı daha anlamlı kılmak için diğer resim formatları hakkında kısa bilgiler vereceğim.

Bitmap (BMP): En temel resim formatıdır. hexadecimal bir yapı formatında resim dosyasının özelliklerini kaydeder. hex piksel format yapısındaki renk bilgilerini saklayan formatların genel adıdır. Aşağıdaki tüm resim formatları bitmap yapısındadır. Dosya uzantısı ise .bmp olarak yapılandırılmıştır. Bitmap formatında bir sıkıştırma söz konusu olmadığından resimde kayıp söz konusu değildir. Bir görselin en orijinal görüntüsü bu format da elde edilir. Kaliteli bir resim görüntüsü elde edilse de dosya boyutu çok büyük olacak görüntüler elde edilir.

TIFF: Bu format en çok baskı almak için kullanılır. Çünkü GMYK renk yapısındadır. TIFF yapısının diğer önemli özelliği ise kayıpsız bir format olmasıdır. 4 farklı renk katmanı ve kayıpsız bir görüntü olmasından dolayı kaliteli baskı elde etmek için kullanılabilecek en ideal dosya tipidir. Fakat kayıpsız bir dosya oluşmanın tabiki de resmin boyutunu etkileyeceğini unutmamak gerekir.

GIF: BMP formatının çok yer kaplama sorununu gidermek için geliştirilmiş bir dosya formatıdır. LWZ adı verilen sıkıştırma algoritması ile dosya boyutundan tasarruf sağlar. GIF’i diğer formatlardan ayıran en güzel özelliği ise çok katmanlı yapılardan oluşturulabilmesidir. Bundan dolayı hareketli görseller elde edilebilir. Animasyon tarzında gördüğünüz tüm resimler birer GIF dosyasıdır. GIF dosyaları sadece 8 bit renk yapısını desteklediğinden sadece 256 renk seçeneğine sahiptir. Bu özelliğinden dolayı dijital fotoğrafçılık için oldukça büyük bir dezavantaj olmuştur.

JPEG Resim  Formatı

Bu resim formatı JPG olarak da duymuş olabilirsiniz. Fakat JPG bir dosya formatı değil JPEG dosya formatının uzantı adıdır. Bu formattaki görseller özellikle web ortamında GIF ve PNG formatlarından daha performanslı ve düşük boyutlu resimlerin elde edilebilmesinden dolayı internet ortamında en sık rastlanan resim dosyası formatıdır. Ayrıca fotoğraf makinelerinin belki de hepsi JPEG formatı ile resim çekebilecek şekilde üretilmektedir. Fotoğraf makinelerinde JPEG formatının dışında bir de görselin kayıpsız bir şekilde çekilmesi için genellikle ISO olarak tanımlanan bir formatı da vardır. Fakat ISO formatının yüksek boyutu sebebi ile kullanıcılar için iki farklı format da çekim yapabilmeleri için ISO ve JPEG çekim özelliği eklenir. Eğer bellekten tasarruf sağlamak istiyorsanız JPEG formatını seçebilir yada orijinal ve kayıpsız bir görüntü için ISO formatını seçebilirsiniz. JPEG için bir giriş yaptıktan sonra artık tam anlamıyla JPEG formatını anlatabilirim.

JPEG Nedir?

JPEG, Birleşik Fotoğraf Uzmanları Grubu (Joint Photographic Experts Group) tarafından standart haline getirilmiş dijital kotlama biçimidir. Bu dosyalar genellikle .jpg uzantılı yapılardır. Bunun dışında .jpe ve .jfif uzantıları da vardır. JPEG dünya üzerinde en çok tercih edilen resim formatıdır.

En çok tercih edilmesinin sebeplerini sıralayacak olursam. JPEG formatına dönüştürülen bir resmin içerisinde tekrar edilen piksel noktaları tek bir nokta haline gösterilir. Bundan dolayı dosya boyutunda oldukça önemli azalmaya sebep olur. Bu işlem sırasında elbette belirli oranda görüntü kaybı olmakta fakat JPEG, GIF formatı gibi 8 bit renk çözünürlüğü ile sadece 256 renk değerine sahip değildir JPEG, 24 bit renk çözünürlüğüne sahiptir yani JPEG resimleri yaklaşık 16 milyon renk tonu sağlayabilir. Bu özelliğinden dolayı kayıplar gözle görülemeyecek kadar küçüktür.

Özellikle internet yada mobil cihazlar arası veri transferi yapılırken ve sunum hazırlarken düşük dosya boyutu özelliği ve  24 bit renk çözünürlüğü ile kullanımı artan bir format olmuştur. Fakat kayıp miktarı az da olsa kaliteli baskı alabilmek için kullanıma çokta uygun değildir. Bundan dolayı profesyonel anlamda çok fazla rağbet görmemiştir.

JPEG formatı, dünyada bir standart haline gelmiştir ve tüm gelişmiş resim düzenleyici ve görüntüleyici yazılımlar tarafından desteklenmektedir.

PNG Resim Dosya Formatı

PNG resim formatı kendine has sıkıştırma algoritması ve yüksek çözünürlüğü ile hem kalite olarak hem de boyut açısından tercih edilmiştir. JPEG formatının profesyonel tarafından benimsenmemesi sorunu PNG formatında söz konusu değildir. Ayrıca web ortamında resim paylaşımında bulunan biriyseniz ve bu resimlerin kalitesinden çok da fazla ödün vermek istemiyorsanız JPEG yerine PNG dosyalarını seçebilirsiniz. Çünkü bir resmi hem JPEG hem de PNG formatında aynı oranda (fark edilebilmesi için sıkıştırma oranın yüksek olması gerekir) sıkıştırırsanız PNG formatlı resmin daha kaliteli olduğunu fark edebilirsiniz.

PNG Nedir?

PNG, W3C (yada WWW)örgütü tarafından 1996 yılında web’te standart olması için yayımlanmış bir resim dosya türüdür.Taşınabilir Ağ Grafiği (Portable Network Graphics) kelimelerinin baş harflerinin kısaltılmış halidir. Bu formatın ortaya çıkmasının iki sebebi vardır. Birincisi GIF formatının artık eski bir format olması ikincisi ise GIF formatının lisans sorununun ortaya çıkmasıdır. Diğer resim formatlarına kıyasla yeni bir dosya türüdür.

pngvejpg

JPEG dosya boyutuna kıyasla yaklaşık 2 katı fazla yer kaplamasına rağmen PNG dosyası kayıpsız bir sıkıştırma algoritması olan LZ77’yi kullanılmaktadır. Bundan dolayı resim kalitesinde bozulma olmaz yada minimum seviyelerdedir. Eğer kaliteli bir resmi sahip olmak istiyorsanız bu formatı kullanabilirsiniz. Ayrıca GIF gibi sadece 8 bit renk çözünürlüğüne sahip değil 8 bitin dışında 24 bit resim çözünürlüğüne sahip resimlerde oluşturabilirsiniz.

Tüm bunlara rağmen yeni bir dosya türü olmasından dolayı dijital fotoğrafçılık alanındaki cihazlarda yukarıda bahsettiğim gibi JPEG formatı kullanılmaktadır. Ayrıca baskı alanında da TIFF formatı PNG formatına kıyasla daha çok tercih edilmektedir.

Fakat PNG gelişmiş web tarayıcılardan tutun resim gösterici ve düzenleyici yazılımlar tarafından çalıştırılabilir yapıdadır.

One Response to PNG ve JPEG Resim Dosya Formatları

  1. let tabela diyor ki:

    teşekkürler …Harika anlatım

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir